Spor ve Hukuk

Halkın Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Van Milletvekili Gülderen Varlı, 8 Şubat 2025 tarihinde Elazığ’da Vanspor ve Elazığspor kulüpleri arasında oynanan maç hakkında yazılı soru önergesi verdi.

NOT: Gençlik ve Spor Bakanı Osman Aşkın Bak bu önergeyi cevaplamadı.

YAZILI SORU ÖNERGESİ

Sporda şiddet ve ırkçılığın önlenmesi ve spor müsabakalarmda yaşam ve sağlık hakkını, kişisel dokunulmazlığı ve kişi güvenliğini ihlal eden saldırıların önüne geçilmesi amacıyla kapsamlı tedbirler alınmalıdır. 8 Şubat 2025 tarihinde Elazığ’da Vanspor ve Elâzığ Spor kulüpleri arasındaki maç öncesinde, maç sırasında ve sonrasında ırkçı saiklerle bazı kararların alındığı ve fiziki saldırılarla bu durumun devam ettirildiği kamuoyuna yansıyan haberlere ve görgü tanıklarının ifadelerine yansımıştır. Alınan haksız kararlar sonrasında gerçekleşen ırkçı saldırılar birçok toplumsal riski banndırmaktadır.

Müsabakamn öncesinde TFF tarafından Batmanlı bir hakemin (Mehmet TERECİ) değiştirilerek yerine, Bursalı bir hakemin (Süleyman SOYUTÜRK) görevlendirildiği, maç boyunca hem hakemin Vanspor’a ilişkin haksız kararlar aldığı hem de taraftarm Van spor oyuncularına, teknik heyetine sözlü saldırılarda bulunduğu, maç sonuna doğru fiziksel saldırıların yaşandığı ifade edilmektedir. Maç öncesinde Vanspor taraftarlarına haksız bir şekilde “yasak getirildiği”, maç skorunu etkileyecek penaltı kararının haksız bir şekilde iptal edildiği ve Vanspor takımının haksız bir şekilde mağlup bırakıldığı birçok spor uzmanınca ifade edilmektedir. Spor ve müsabaka ile ilgili boyutları dışında birçok yöneticinin, futbolcunun, teknik ekibin, Van Büyükşehir Belediyesi’nde görevlendirilen emekçilerin taş, sopa ve yumruklarla yaralandığı maç sonu bölümünde gerekli güvenlik önlemleri alınmadığı gözlenmiştir. “Misafir” takıma “ev sahipliği” yapan takımın; sorumluları, yöneticileri ve oyuncularının “fair play anlayışına” aykırı tutum sergilediği görüntülere yansımıştır. Sahada tehdit ve şiddete maruz kalan Vanspor takımının oradan ayrılması sırasında ve sonrasında fiziki takip ve tehditler devam etmiş ve büyük bir faciaya yol açabilecek ikinci bir saldırı yaşanmıştır. Vanspor oyuncuları ve teknik ekibini taşıyan otobüse yönelik taşlı saldırı sırasında yaralanmaların olması ve tüm otobüs yolcularının yaşam ve sağlık haklarının riske atılması saldırının boyutlarını göstermektedir.

Sporda şiddetin önüne geçilmesi, ırkçı söylemin sonlandıniması ve ifade edilen vakada sorumluların belirlenmesi kamusal bir görev ve sorumluluk olarak ele alınmalıdır. Halkların değerlerine ve bir bütün olarak bir şehirde yaşayan tüm insanların ortak kimliklerine yönelik bu tarz olaylar toplumsal banşı zedeleme ve provokasyonlara yol açma riski barındırmaktadır. Kutuplaşmanm önüne geçebilmek ve sporu amacına uygun icra edebilmek için Elâzığ spor ile Van spor müsabakası ile ilgili yaşanan saldırının sorumluları tüm boyutları ile açığa çıkarılmalıdır.

Bu bağlamda:

1) Vanspor-Elâzığ spor maçının hakemi neden değiştirilmiştir?

2) Hakemlerin doğum yerlerine göre görevlendirildiği veya bu yönlü taleplerin değerlendirmeye alındığı iddialarına dair bir soruşturma başlatılmış mıdır?

3) Vanspor – Elâzığ müsabakasında “VAR” (Video Assistant Referee) uygulanmamasının gerekçeleri nelerdir? Bu sistem dışında maça ilişkin itirazları inceleyen bir soruşturma başlatılacak mıdır?

4) Maçın iptal edilerek tarafsız bir sahada yenilenmesi planlanmakta mıdır?

5) Maç sırasında ve sonunda sahada güvenlik zafiyetine yol açan uygulamalara dair bir soruşturma başlatılmış mıdır? Bu kapsamda görev ihmali olan kişiler görevden el çektirilmiş midir?

6) Maç sonunda sahada Van spor oyuncularına saldıran kişiler hakkında yakalama ve soruşturma süreçleri başlatılmış mıdır?

7) Maç bittikten sonra Vanspor kafilesinin güvenliğini alması gereken görevlilere dair görevi ihmalden bir soruşturma başlatılmış mıdır?

8) Vanspor kafilesini taşıyan otobüse fiziki olarak saldıranları, bu suça teşvik ve iştirak edenler kimlerdir? Buna ilişkin bir soruşturma devam etmekte midir?

9) Sporda ırkçı, faşizan, magandacılık ve holiganlık gibi saldırı ve söylemlerin önüne geçmek amacıyla bakanlığınız tarafindan hangi tedbirler alınmaktadır?